Klasifikasyon pa estrikti chimik
Divize an: koloran azo, koloran anthraquinone, koloran metàn aromat, koloran indigo, koloran souf, koloran ftalosyanin, koloran nitro ak nitroso, anplis koloran nan lòt kalite estriktirèl, tankou koloran metin ak polymethine, koloran stilbene ak divès kalite koloran heterocyclic.
Klasifikasyon dapre pèfòmans aplikasyon an
Divize an: koloran dirèk, koloran asid, koloran kationik, koloran reyaktif, koloran azo ki pa ka fonn, koloran dispèse, koloran vat, koloran souf, koloran kondansasyon, koloran fliyoresan, anplis, gen koloran oksidatif pou tekstil (tankou anilin nwa), koloran sòlvan, koloran polypropylène ak pigman manje pou manje.
Entwodiksyon nan koloran divès kalite
| Dye non | Pwopriyete estriktirèl ak karakteristik | Dyeing objè ak metòd |
| koloran dirèk | Koloran dirèk yo se yon kalite koloran anionik idrosolubl. Pifò molekil lank gen gwoup asid sulfonik, pandan ke kèk gen gwoup carboxyl. Molekil lank yo kole ak molekil seluloz pa fòs van der Waals ak lyezon idwojèn. | Koloran dirèk yo sitou itilize pou dyeing fib seluloz, epi yo ka itilize tou pou dyeing swa, papye, ak kwi. Pandan DYEING, lank la dirèkteman koloran fib nan solisyon an lank epi li adsorbe sou fib la atravè fòs van der Waals ak lyezon idwojèn. |
| Koloran asid | Asid koloran yo se yon kalite koloran anyonik idrosolubl. Molekil lank yo gen gwoup asid tankou asid sulfonik ak gwoup carboxyl, anjeneral nan fòm sèl sodyòm. Nan beny lan koloran asid, yo ka iyonikman lye ak gwoup amine yo nan molekil fib pwoteyin yo, kidonk yo rele yo koloran asid. | Souvan itilize pou DYEING swa, lenn mouton, fib polyamid ak kwi. Asid koloran lank fib nan pwòp afinite yo ak kosyon ak fib atravè lyezon iyonik; koloran mordan asid yo gen menm kondisyon koloran ak koloran asid, men mande pou aksyon an nan sèl metal sèten yo fòme chelate sou fib yo jwenn bon rezistans lave; koloran mordan asid, kèk koloran asid gen iyon metal chelate nan molekil yo, gen yon tandans ba idrolize, epi yo gen bon koulè solidite. |
| Koloran kationik | Koloran kationik yo idrosolubl nan dlo epi yo nan yon eta kasyonik. Molekil lank bonè gen gwoup debaz tankou gwoup amine e souvan egziste nan fòm sèl asid. | Sitou itilize pou dyeing fib polyacrylonitrile yo, yo ka konbine avèk anions carboxyl nan molekil fib pwoteyin tankou swa nan fòm lan nan lyezon sèl pandan DYEING. |
| Koloran reyaktif | Lank reyaktif yo rele tou koloran reyaktif. Sa a ki kalite lank gen gwoup aktif nan estrikti molekilè li yo, ki ka kovalans lyezon ak gwoup idroksil ak amine nan molekil fib yo pandan DYEING ak byen fèm lank fib yo. | Lank reyaktif yo pwensipalman itilize pou DYEING ak enprime tekstil fib seluloz, epi yo ka itilize tou pou DYEING lenn mouton ak fib nilon. Koloran yo lank fib yo atravè afinite pwòp yo, ak Lè sa a, yo byen kole ak fib yo atravè lyezon kovalan anba aksyon an nan ajan alkali. |
| Koloran azo ki pa ka fonn | Pandan pwosesis la DYEING, eleman nan diazo (chromophore) ak eleman nan kouple (chromophore) reyaji dirèkteman sou fib la yo fòme yon lak koulè ensolubl, ki rele yon lank azo insoluble. | Sa a se kalite lank sitou itilize pou DYEING ak enprime fib seluloz. Se baz koulè a premye diazotized, ak Lè sa a kolore nan twal la fib prime ak chromophore nan afinite, ak Lè sa a, makonnen yo fòme yon lak koulè ensolubl ak byen fèm egziste sou twal la. |
| Dispèse koloran | Disperse koloran yo se yon kalite koloran ki pa iyonik ak estrikti senp, solubilite dlo ki ba anpil, epi sitou egziste nan fòm ti patikil dispèse nan beny lank. Estrikti chimik nan koloran dispèse se sitou azo ak anthraquinone, epi gen tou koloran dispèse heterocyclic. | Disperse koloran yo pwensipalman itilize pou DYEING ak enprime fib Polyester, epi yo ka itilize tou pou DYEING fib acetate ak fib polyamid. Lè DYEING, lank la dwe respire gaye nan solisyon an lank ak èd nan yon dispersant, ak Lè sa a, divès kalite fib sentetik yo kolore. |
| Rediksyon koloran | Koloran rediksyon yo se sitou polisiklik konpoze aromat, ak estrikti molekilè yo pa gen ladan gwoup idrosolubl tankou gwoup asid sulfonik ak gwoup asid karboksilik. Karakteristik debaz yo se ke yo genyen de oswa plis gwoup carbonyl nan sistèm konjige doub kosyon nan molekil la, se konsa gwoup yo karbonil ka redwi a gwoup idroksil anba aksyon an nan poud asirans, epi yo vin idrosolubl leuco sèl sodyòm nan solisyon akeuz alkalin. | Rediksyon koloran yo pwensipalman itilize pou dyeing fib seluloz. Lè DYEING, yo redwi a dlo-idrosolubl leuco sèl sodyòm nan yon solisyon alkalin ki gen yon ajan rediksyon (tankou Na2S2O4, dithionite sodyòm, souvan ke yo rekonèt kòm poud asirans) ak Lè sa a, kolore ak fib, ak Lè sa a, oksidasyon yo vin koloran ensolubl ak fiks. sou fib yo. |
| Koloran souf | Koloran souf yo se yon kalite koloran dlo-ensolubl, jeneralman fèt pa melanje amine aromat oswa konpoze fenolik ak polisulfid souf oswa sodyòm ak chofaj yo. Pwosesis sa a rele sulfurization. | Koloran souf yo pwensipalman itilize pou dyeing fib seluloz. Pandan DYEING, yo redwi nan yon eta idrosolubl nan yon solisyon sulfid alkalin. Apre yo fin kolore fib yo, yo soksid ak fiks nan fib yo nan yon eta ensolubl. |
| Koloran kondansasyon | Koloran kondansasyon yo se yon kalite lank ki ka fòme lyezon kovalan ant molekil lank yo tèt yo oswa ak konpoze ki pa fib la pandan oswa apre kolore, kidonk ogmante gwosè molekilè a. Molekil lank kondansasyon gen gwoup thiosulfate (-SSO3Na). Anba aksyon sulfid sodyòm, polisulfid sodyòm, elatriye, yo ka retire sulfit nan gwoup thiosulfate yo epi fòme lyezon -SS- ant molekil lank, pou de oswa plis molekil lank yo konbine nan yon eta ensolubl epi fiks sou fib la. | Koloran kondansasyon yo idrosolubl nan dlo. Yo ka retire gwoup dlo-idrosolubl sou fib la ak sibi reyaksyon kondansasyon entèmolekilè, vin koloran ensolubl ak yon pwa molekilè relativman gwo ak fiks sou fib la. Kounye a, sa a se kalite lank sitou itilize pou DYEING ak enprime fib seluloz, epi yo ka itilize tou pou DYEING vinylon. |
| Fluoresan ajan blanchiman | Fluoresan ajan blanchiman yo ka konsidere kòm yon kalite koloran san koulè. Apre yo fin kolore sou substrats tankou fib ak papye, yo ka absòbe reyon iltravyolèt ak emèt limyè ble, kidonk konpanse jòn ki te koze pa twòp refleksyon limyè jòn sou twal la, epi vizyèlman pwodwi yon efè blan ak klere tou. | Diferan kalite ajan fliyoresan blanchiman ka itilize pou tretman blanchi nan divès fib. Yo trete dirèkteman sou twal la epi yo fikse sou fib la atravè pwòp afinite yo oswa ajan kwaze yo. |







